125. Modem, Router Satın Alma Rehberi 📡

İZLEMEDEN MODEM ALMAYIN 

Akıllı Teknolojilere hoş geldiniz. Bu haftadan itibaren başlayacağım yeni seri ile Modem, Router, Access Point veya Mesh gibi ev içi ağ çözümlerinin tamamını kapsayan bir satın alma rehberi oluşturuyorum.

Özellikle ülkemizdeki internet alt yapısının birazdan bahsedeceğim nedenlerden ötürü halen gelişmekte olduğunu düşünürsek, bir de buna ev içerisinde yanlış ürün seçimi veya konumlandırmayı de eklersek ortaya bizleri gerçekten de çıldırtan bir deneyim çıkabiliyor. Bu nedenle amacım bu seri ile ev içerisindeki internet hızınızı olabilecek en üst seviyelere çıkarmak. Başlangıcı ise ADSL, VDSL veya Fiber gibi alt yapılara göre Modem veya Router seçerken nelere dikkat etmeniz gerektiği ile yapıyoruz.

Tekrar merhabalar, umarım keyfiniz ve hepsinden de önemlisi sağlığınız yerindedir. Dünyanın en popüler hız ölçüm sitelerinden SpeedTest düzenli aralıklarla; 138 ülkede mobil internetin, 160 ülkede ise sabit yani evlerde kullandığımız internetin verilerini bizlerle paylaşıyor. Son rapora göre Türkiye’nin dünya geneline göre mobilde 58, sabit internette ise 102. sırada olduğunu görüyoruz. Merak edenler için raporun linkini (https://www.speedtest.net/global-index/turkey#fixed) açıklamalara ekledim. Yani servis sağlayıcılardan evimizin kapısına kadar gelen internetin çok da iyi olduğunu söyleyemeyiz. 

Dolayısıyla bu bölüm genel olarak sahip olduğumuz internet bağlantısına göre modem veya Router alırken nelere dikkat etmemiz gerektiğini paylaşacağım. Bu arada evet operatörler zaten kurulum sırasında bir modem bırakıyorlar ama ağa bağlı aktif kişi ve cihaz sayısı, ev veya ofisin büyüklüğü, kullanım şekli ve yoğunluğa göre servis sağlayıcının cihazları giriş seviyesinde olduğundan yetersiz kalabiliyor. Bu aşamada daha güçlü, hızlı ve stabil internet sağlayan modemlere veya Router’lara geçiş yapmamız gerekebilir. 

Ayrıca servis sağlayıcıdan gelen modemlerin en basitinden şifre veya kullanıcı adı değiştirme gibi basit işlemleri için bile olsa teknik bilgiye ihtiyacınız var. Dolayısıyla modem veya router’ların ayarlarını mobil uygulamalar ile kolaylıkla yapabilmek de bence önemli. 

Bu arada ev içi ağ çözümlerinde uzun yıllardır Tp-Link markasını tercih ettiğimden anlatımlarımda bu ürünleri kullanacağım. Hatta en sonda söylemem gereken %100 çözümün ne olduğunu merak edenler varsa kısa yolunu hem kartlara hem de açıklamalara eklediğim paylaşımıma bu bölümü izledikten sonra mutlaka göz atmalılar. 

Bir de son videolarda abonelerden gelen izlenme süresinin son derece düşük olduğunu paylaştıktan sonra istikrarlı bir şekilde her hafta %1 artmaya devam ediyoruz. Yani %9 olduk hadi şunu %50 yapalım, bunun için aşağıdaki Abone Ol düğmesine basabilirseniz çok sevinirim. Teşekkürler.

1. Başlangıcı öncelikle ülkemizde sunulan internet hizmetlerinin çeşitleri ile yaparsak; ADSL, VDSL ve fiber optik olmak üzere öne çıkan 3 alternatiften bahsedebiliriz. Mobil veya kablo internet çeşitlerine bu bölümde girmeyeceğim, eğer sizlerden bu yönde bir talep gelirse ileriki haftalarda bu konuya da yer verebilirim. 

Alt yapılarında bakır kabloları kullanan ilk iki alternatifimizden birincisi olan ADSL ile maksimum 16 Mbps indirme hızına çıkabiliyorken bir üst versiyonu ADSL2+ 24 Mbps hızları destekliyor. İkinci alternatifsiz VDSL’de de yine bakır kablolar kullanılıyor ama bu sefer alt yapınızın vereceği desteğe göre maksimum 100 Mbps’lik hızlara çıkabiliyoruz. Ancak bu seçenekler bakır kabloların özellikle dış etkenlerden dolayı kayıplar yaşaması sebebi ile yer yer dalgalanmalara yani istikrasız bağlantılara sebep olabiliyor.

Bu nedenle tüm gelişmiş ülkelerde olduğu gibi ülkemizdeki servis sağlayıcılar da 100 Mbps gibi bir hıza sahipken aynı zamanda daha stabil bir seçenek olan Fiber internet paketlerine yöneldiler ve ülke genelinde fiber optik kablo alt yapı çalışmalarına da hız verdiler. Hatta kulağa rüya gibi gelse de bazı operatörler 1GB indirme ve yükleme hızını bile Fiber’de sunabiliyorlar. Ancak maalesef bu altyapıyı destekleyen yerlerin sayısı henüz çok az olduğundan genelde 100 Mbps indirme ve 10 Mbps yükleme hızına sahip paketler yaygın. 

Gördüğünüz gibi bakır ve fiber optik kablo gibi teknolojileri birbirinden tamamen farklı alt yapılara ek olarak bir de 16, 24, 100 ve hatta 1000 Mbps gibi yine birbiri ile alakasız internet hızlarını konuştuk. 

2. Bu nedenle modem alırken dikkat etmeniz gereken ilk konu sahip olduğunuz internet paketinin cinsi. Çünkü ADSL ve VDSL paketleri direk harici modemlere bağlanabiliyorken, Fiber paketlerde internet servis sağlayacı güncellemeleri yükleyebilmek için arada mutlaka kendi modemini istediği için Router’lar veya Router özelliği bulunan modemler tercih ediliyor. 

Bu durumda karşınıza iki seçenek çıkıyor. Ya sadece mevcut internet paketinize uygun modemi tercih edecek ya da ileride daha farklı bir pakete geçme olasılığını da düşünerek tekrar masrafa girmemek için tüm teknolojileri destekleyen hepsi bir arada çözümlere yöneleceksiniz. 

Ben bu düşünce ile zamanında ADSL, VDSL, Kablo ve en önemlisi Fiber İnternet paketlerini de desteklerken yerine göre Router olarak bile kullanılabilen TP-Link Archer VR2100 modelini seçmiştim ve önceki bölümde bahsettiğim içerisinde hem Router hem de Access Point modları bulunan TP Link Deco M4 yani “Tüm Ev Mesh Wi-Fi Sistemi”ne geçene kadar da severek kullandım. 

Bu arada kısaca Modem ile Router arasındaki farkdan da teknik detaya girmeden bahsetmem gerekirse; 

• Modemler, servis sağlayıcıdan ev içerisine giren ADSL veya VDSL gibi internet kablolarının direk bağlanabildiği böylelikle interneti başka bir cihaza gerek kalmadan direk ev içerisine dağıtabilen cihazlardır.  
• Router yani Türkçesi yönlendirici olan cihazlar ise modemden aldıkları interneti ev içerisine dağıtırlar. Servis sağlayıcıdan gelen kablo bağlanamadığından Fiber İnternet veya Kablonet gibi internet paketlerinde arada mutlaka modeme ihtiyaç duyarlar. Router’lar genelde modemin sinyal gücünün yetersiz kaldığı veya ağ yoğunluğunu kaldıramaması gibi durumlarda kullanılır.

Dolayısıyla seçeneklerden biri operatörden gelen modemi, WiFi veya kablo çıkışlarından hiç birini kullanmadan direk Router’a bağlamak ve interneti ev içerisindeki kablolu / kablosuz tüm cihazlara harici Router üzerinden dağıtmak.  

Ancak benim önerim Archer VR2100 gibi çok yönlü bağlantı özelliği ile hem tüm internet paketleri ile uyumlu hem de yerine göre Modem veya Router olarak kullanılabilen hepsi birada çözümler. Böylelikle ileride farklı bir alt yapıyı kullanan paketlere geçseniz bile aynı modemi kullanmaya devam edebilir ve ek masraftan kurtulursunuz. 

3. Modem alırken dikkat etmeniz gereken bir başka önemli özellik ise kapsama alanı, maksimum hız ve bağlanabilen kişi sayısı gibi ağ kalitesini belirleyen WiFi standartları. Kutu üzerinde A, G, N, AC ve AX gibi ifadelerle belirtilir.
   Kısaca özetlemek gerekirse 

• 2000’li yılların başlarındaki üçüncü jenerasyonda yani WiFi 3’de 11a/ 11g, 
• 2010’lu yıllarda Wifi 4 standartları ile beraber 11n,
• 2015’li yıllarda ise şu anda da yaygın olarak kullanılan WiFi 5 yani AC standartlarına geçildi. 
• Bir de 2019’lu yıllarda çıkan Max Wifi diğer adı ile WiFi 6 var ki bir önceki AC teknolojisine göre 4 kat daha fazla kapasiteye, hıza ve kapsama alanına sahip. Ancak maalesef bu teknolojinin şu an için tek dezavantajı pahalı olması.
  Yani cep telefonlarımızda kullandığımız 2G, 3G, 4G veya 5G geçişlerinde yaşadığımız  internet hız ve kapasite değişimi gibi düşünebilirsiniz
  Ben bu yüzden şimdilik WiFi 5 standartlarını kullandığım için Modem, Router veya menzil genişletici fark etmeksizin her bir ambalajın üzerinde AC750, AC1200 veya AC2100 gibi değerler bulunuyor. Kutunun hemen altına bakarsanız da her bir değerin çift bant genişliğinde desteklediği maksimum hızları görebilirsiniz. Eğer 100 Mbps’lik bir internet paketine sahipseniz AC750 standartları sizin için yeterli olacaktır. İleride 1Gbps’lik bir pakete geçerseniz yine kullanırsınız ama maksimum hızınız 2.4 Bandında 300 Mbps, 5 Ghz bandında ise 867 Mbps ile sınırlı kalır.  Yani 1Gb’lik internetinizi ful kapasite kullanamazsınız.
• Dual Band yani çift bant genişliğinde 2.4 Ghz geniş kapsama alanına sahipken veri iletim hızı daha düşüktür. 5 Ghz’de ise tam tersi yani menzil kısalırken veri iletim hızı artıyor. Bu nedenle AC standartlarında biri düşük diğeri daha büyük olan iki değerden bahsedilir.  

Dolayısıyla WiFi standartlarında en az AC1200 ve üzeri değerler sizi ileride ek masraflardan kurtaracaktır. 

4. Direk kablo ile internete bağladığınız akıllı televizyon, medya oynatıcısı, bilgisayar veya oyun konsolu gibi cihazlarınız varsa bu durumda satın alacağınız modem veya router’ın arkasındaki port sayısı da önem kazanıyor. Genel olarak orta seviyedeki modemlerde 4 port bulunurken ileri seviye modellerde bu sayı artınca fiyatı da artıyor.
   
   Bu nedenle ihtiyaç duyarsanız çok daha uygun fiyata istediğiniz giriş sayısına sahip port çoklayıcıları kullanabilirsiniz. Ben üzerinde 8 port bulunurken her biri Gigabit hızında aktarımı destekleyen modeli tercih ettim. Böylelikle az önce bahsettiğim gibi Fiber’in 1 Gbps’lik bağlantısına geçmem durumunda bile sıkıntı yaşamayacağım.
5. Bence modemlerde mutlaka bulunması gereken bir başka özellik Mesh desteği yani tüm evi kapsayan Wifi sistemi. Eğer tek odalı bir evde oturmuyorsanız internet menzilinizi ve erişim gücünü arttırmak için sonraki bölümlerde bahsedeceğim ek ağ çözümlerine ihtiyaç duyacaksınız. Bu durumda sisteme dahil edeceğiniz diğer  cihazların da Mesh desteği olursa ev içerisinde tek ağ üzerinden internete bağlanabilir, ana modem veya Access Point gibi farklı yerlerdeki internet kaynağına manuel bağlanmanıza gerek kalmadan Mesh sistemi sizi yakındaki kaynağa otomatik olarak yönlendirecektir. Az önce bahsettiğim çift bant genişliğine sahip cihazlar için de yani ev içerisindeki konumunuza göre uygun olan bant genişliğine bağlanma durumu da geçerli. Yalnız önemli bir ekleme olarak Mesh sistemi şimdilik her markanın sadece kendi ürünlerinde çalışabiliyor. Yani eğer TP-Link’in modemini kullanıyorsanız yine TP-Link’in üzerinde OneMesh ibaresi bulunan diğer ağ çözümlerini tercih etmeniz gerekiyor. Farklı markaların menzil genişleticileri, farklı markaların modemlerinde kullanılabiliyor, ancak bu senaryoda Mesh özelliğinin sağladığı hiç bir avantajdan faydalanamıyorsunuz. 
6. Son maddeye kalmasına rağmen bence harici modemlerin en büyük avantajlarından bir başkası da her türlü kurulum, ayar veya denetim gibi işlemleri mobil uygulamalar üzerinden kolaylıkla gerçekleştirebilmeleri. Böylelikle hiçbir teknik bilgiye ihtiyaç duymadan misafir ağı oluşturma, yazılım güncellemeleri uygulama, ağ optimizasyonu yani bakımını yapma ve internetinize bağlı tüm cihazları görüp yönetme gibi işlemleri cep telefonunuzdan gerçekleştirebileceksiniz. Ben tüm bu işlemleri Deco Mesh Sistemine geçene kadar Tp-Link Tether uygulamasından kolaylıkla gerçekleştiriyordum. Belirleyeceğiniz belli cihazların performanslarını bile arttırabildiğinden size de mutlaka kullanmanızı tavsiye ederim.

Evet umarım modem veya router satın alacaklar için vermiş olduğum bilgiler faydalı olur. Eğer merak ettiğiniz farklı konular varsa da bana yorumlardan her zaman ulaşabilirsiniz.

Son olarak videoyu buraya kadar izleyen ve muhtemelen abone de olan takipçilerim bir de beğen tuşuna basıp aşağıya yorum bırakabilirse çok süper olur.

Haftaya farklı bir bölümde veya önceden paylaştığım diğer teknoloji dolu içeriklerimde tekrar görüşene kadar kendinize çok iyi bakın.